Even eerlijk. AI is nieuw. Ook voor jullie. 

En als iets nieuw is, gebeurt er bijna altijd hetzelfde in een organisatie: 

• Een paar mensen gaan hard 
• De meeste mensen wachten af 
• Sommigen gebruiken het stilletjes 
• En de opbrengst blijft vaag 

Dat is niet vreemd. Je probeert nieuw gedrag te krijgen zonder dat het werk echt anders is ingericht. 

Daarom begint deze reeks niet bij tools. Het begint bij de board. 

Start bij de board, anders wordt het chaos 

AI vraagt keuzes op het hoogste niveau. Niet omdat de board alles moet bepalen, maar omdat teams anders geen richting hebben. 

Drie vragen horen bovenin te landen: 

1. Welk organisatiedoel willen we versnellen met AI?
2. Wat vinden we oké en wat vinden we niet oké ?
3.  Wie is eigenaar van de uitkomst als het misgaat?

Als jullie dit niet bespreken, dan kiest de organisatie vanzelf. En dat is zelden de beste keuze. 

Dan krijg je: 

• Versnippering, iedereen doet iets anders 
• Stilstand, niemand durft 
• Schaduw gebruik, mensen doen het wel maar zeggen het niet 
• Meer risico’s, omdat grenzen onduidelijk zijn 

En er gebeurt nog iets. Het goede gesprek verdwijnt. 
En juist het goede gesprek is de échte versneller 

Veel leiders merken dat het gesprek al lastiger werd. Minder tijd. Meer druk. Meer vergaderen, minder uitspreken. 

AI maakt dat vaak erger. Want AI nodigt uit tot snelle oplossingen. Even een tekst, even een analyse, even een plan. Voor je het weet vervang je het gesprek door output. 

Maar AI gebruik vraagt juist ruimte voor dilemma’s. Anders krijg je gedoe later. 

Dilemma’s die je móet bespreken: 

• Wat mag wel in een tool en wat nooit 
• Wanneer moet je het melden als AI heeft meegeschreven 
• Hoe voorkom je overtuigende fouten 
• Welke beslissingen blijven altijd menselijk 
• Wat doen we als mensen weerstand voelen 
• Hoe zorgen we dat het eerlijk blijft, niet alleen voor de power users 

De AI versnellers scan 

De AI versnellers scan is een praktische diagnose. Je zoekt niet naar wie het fout doet. Je zoekt naar de belemmering. 

Je kijkt breed naar wat mensen tegenhoudt: 

• Kennis 
• Vaardigheid en zelfvertrouwen 
• Gewoonten en routines 
• Omgeving, hoe makkelijk is het 
• Sociale norm, wat is hier normaal 
• Scepsis en emoties 

Belangrijk is dit: uitleg geven is niet genoeg. Je moet ook werken aan norm, routine en veiligheid. 

De boardroom sessie die je nodig hebt, in 60 tot 90 minuten

Noem het gewoon een AI gesprek met beslissingen. 

Doel van de sessie: 

• Eén doel kiezen
• Eén proces kiezen waar het pijn doet 
• De rem zien 
• Twee versnellers kiezen 
• Een ritme afspreken 

Agenda: 

• Kies één organisatiedoel 
• Kies één plek in de keten waar het vastloopt 
• Beschrijf gewenst gebruik, wat willen we zien gebeuren
• Doe de scan, zet de remmen op groen oranje rood 
• Kies twee AI versnellers en plan herhaling 

Vijf vragen die het gesprek echt maken: 

• Wat zeggen mensen nu niet hardop over AI 
•  Waar zijn we bang voor 
• Wat mag wel en wat mag niet, in vijf duidelijke regels 
• Wat moet menselijk blijven 
•  Wie is eigenaar van het resultaat 

Wat je morgen al kunt doen!

Je hoeft niet te wachten op een perfect beleid. Start klein, maar wel op de juiste plek: 

• Kies één doel en één proces 
• Zet één norm neer: AI gebruiken is oké, open delen is de standaard 
• Maak één stap vast in het proces, een start check of een eind check 
• Plan elke twee weken twintig minuten om te leren en bij te sturen 

Als je dit doet, gaat AI van speeltje naar werkwijze. Echt waar.

Afsluiting van dit deel

Als AI nog niet oplevert wat het belooft, is de eerste stap niet meer tools. De eerste stap is leiderschap. 

Pak het gesprek terug. Maak doelen scherp. Spreek normen uit. Breng remmen in kaart. Kies versnellers. En herhaal. 

In deel 2 op AIdoptable.com  maken we de stap naar de AI-versnellers aanpak. Dan wordt het concreet wie wat doet en hoe je het volhoudt.